قوانین فرودگاهی ارمنستان؛ راهنمای بار، دارو و گمرک فرودگاه ایروان

برای سفر هوایی به ارمنستان، سه دسته مقررات اهمیت دارد: قوانین ایرلاین درباره وزن و ابعاد بار، مقررات امنیتی درباره وسایل قابل‌حمل و قوانین گمرکی درباره ورود و خروج کالا و پول. رعایت یکی از این موارد، جایگزین دو مورد دیگر نیست؛ برای مثال، جا‌شدن یک وسیله در چمدان به معنی مجازبودن ورود آن به کشور نیست.

بیشتر پرسش‌های مسافران درباره فرودگاه زوارتنوتس ایروان، با کد EVN، به بار مجاز، دارو، مایعات، پاوربانک و پول نقد مربوط می‌شود. مهم‌ترین نکته این است که وزن بار را باید از بلیت خود بخوانید، داروهای خاص را پیش از سفر بررسی کنید و برای اقلام مشمول اظهار، سراغ گمرک بروید.

در این راهنما از ساسان پرواز، مراحل ورود و خروج و مقررات کاربردی را مرور می‌کنیم. برای برنامه‌ریزی سایر بخش‌های سفر نیز می‌توانید راهنمای سفر به ارمنستان را بخوانید.

گذرنامه معتبر، اطلاعات بلیت و مدارک ورود متناسب با تابعیت و وضعیت اقامت، مدارک اصلی سفر هستند. نام درج‌شده در بلیت باید با گذرنامه مطابقت داشته باشد.

پیشنهاد می‌کنیم نشانی محل اقامت، تأییدیه رزرو و اطلاعات برنامه برگشت یا ادامه سفر را نیز در دسترس داشته باشید تا در صورت درخواست بتوانید ارائه کنید. نسخه آفلاین مدارک کاربردی است، اما تصویر گذرنامه جای اصل آن را نمی‌گیرد.

شرایط ویزا و اعتبار موردنیاز گذرنامه را از مقررات جاری بررسی کنید. مقاله آیا ارمنستان ویزا می‌خواهد؟ به این بخش اختصاص دارد؛ قوانین بار و گمرک را نباید با شرایط اجازه ورود اشتباه گرفت.

اگر داروی خاص، حیوان خانگی یا تجهیزات پزشکی همراه دارید، هماهنگی را به کانتر فرودگاه موکول نکنید. پذیرش این موارد ممکن است به مدارک یا تأیید قبلی نیاز داشته باشد.

برای تمام پروازهای ارمنستان یک عدد ثابت وجود ندارد. میزان بار به ایرلاین، مسیر، نوع بلیت و خدمات خریداری‌شده بستگی دارد. اطلاعات بار پرواز رفت و برگشت را جداگانه ببینید؛ به‌خصوص اگر شرکت هواپیمایی دو مسیر متفاوت است.

تفاوت بار دستی و بار تحویلی

بار دستی همراه شما وارد کابین می‌شود و محدودیت وزن، ابعاد و تعداد دارد. بار تحویلی در کانتر به ایرلاین سپرده می‌شود و برچسب بار می‌گیرد.

وجود سهمیه چمدان به معنی مجازبودن هر تعداد کیف در کابین نیست. کیف لپ‌تاپ یا کوله کوچک هم ممکن است در محاسبه تعداد اقلام دستی منظور شود؛ این موضوع را از مقررات بلیت مشخص کنید.

مدارک، پول، اشیای ارزشمند و داروی ضروریِ مجاز را در دسترس نگه دارید. برای چمدان تحویلی نیز مشخصات تماس بگذارید و رسید برچسب بار را تا تحویل سالم آن حفظ کنید.

اضافه‌بار چگونه محاسبه می‌شود؟

اضافه‌بار فقط وزن بیشتر نیست؛ ابعاد بزرگ‌تر یا تعداد چمدان بیش از سهمیه هم می‌تواند هزینه داشته باشد. نرخ آن را از ایرلاین همان پرواز بگیرید.

پیش از حرکت، چمدان را وزن کنید و اگر احتمال خرید دارید، برای برگشت ظرفیت باقی بگذارید. خرید بار اضافه پیش از فرودگاه را هم با نرخ پرداخت در کانتر مقایسه کنید؛ ارزان‌تر‌بودن آن در همه بلیت‌ها قطعی نیست.

آیا سقف گمرکی ۵۰ کیلوگرم یعنی ۵۰ کیلو بار رایگان؟

خیر. عدد ۵۰ کیلوگرم در مقررات گمرکی، به شرایط معافیت کالای شخصی مربوط است. این عدد هیچ سهمیه‌ای به بلیت شما اضافه نمی‌کند.

برای مثال، اگر بلیت فرضی شما ۲۰ کیلوگرم بار تحویلی داشته باشد، معافیت گمرکی باعث نمی‌شود ایرلاین ۳۰ کیلوگرم بیشتر را رایگان حمل کند.

برای آماده‌کردن بار دستی پرواز از ایروان، مایعات معمول را در ظرف‌های حداکثر ۱۰۰ میلی‌لیتری قرار دهید. مجموع ظرف‌ها باید در یک کیسه شفافِ قابل‌بسته‌شدن با ظرفیت حداکثر یک لیتر جا بگیرد.

عطر، شامپو، کرم، ژل و خمیردندان را هم در این گروه در نظر بگیرید. ظرف ۲۰۰ میلی‌لیتری که نصف آن خالی است، ظرف ۱۰۰ میلی‌لیتری محسوب نمی‌شود.

داروی مایع و غذای کودک

برای داروی ضروری و غذای کودک موردنیاز سفر، استثناهایی وجود دارد؛ اما این استثنا به معنی عبور بدون بررسی نیست. آن‌ها را جدا و قابل‌دسترسی بسته‌بندی کنید و درباره مدارک لازم، به‌ویژه برای داروی مایع بیش از ۱۰۰ میلی‌لیتر، از ایرلاین بپرسید.

اجازه عبور دارو از کنترل امنیتی نیز به‌تنهایی مجوز ورود گمرکی آن نیست.

اشیای تیز و مواد خطرناک

چاقو، تیغ و ابزارهایی که می‌توانند آسیب ایجاد کنند، برای بار دستی محدودیت دارند. وضعیت وسیله مشخص را پیش از سفر بررسی کنید؛ انتقال آن به چمدان تحویلی همیشه مشکل را حل نمی‌کند.

مواد منفجره، آتش‌بازی، سوخت، بعضی گازها و مواد خورنده یا سمی، جزو وسایلی نیستند که بتوان صرفاً با بسته‌بندی بهتر حمل کرد.

برای تجهیزات ورزشی، ابزار تخصصی یا وسیله غیرمعمول، مشخصات دقیق را به ایرلاین اعلام کنید.

پاوربانک و باتری لیتیومی یدکی باید در بار دستی باشند، نه چمدان تحویلی. اگر هنگام سوارشدن، کیف دستی شما برای انتقال به قسمت بار گرفته می‌شود، این اقلام را پیش از تحویل خارج کنید.

راهنمای مسافری یاتا در سال ۲۰۲۶، حداکثر دو پاوربانک با ظرفیت هرکدام تا ۱۰۰ وات‌ساعت را معرفی می‌کند. ایرلاین می‌تواند محدودیت سخت‌گیرانه‌تری داشته باشد؛ برای ظرفیت بالاتر، پذیرش را بدون تأیید قبلی فرض نکنید.

شارژکردن خود پاوربانک از برق هواپیما ممنوع است. درباره استفاده از آن برای شارژ تلفن نیز مقررات شرکت و دستور خدمه را رعایت کنید.

برچسب ظرفیت باید خوانا باشد و پاوربانک یا باتری در برابر اتصال کوتاه محافظت شود. وسیله آسیب‌دیده یا متورم را همراه نبرید.

برای لپ‌تاپ و دوربین، علاوه بر محدودیت کیف دستی، مقررات باتری را هم ببینید. اگر چند دستگاه نو و مشابه همراه دارید، موضوع گمرکی آن با یک وسیله شخصیِ مورداستفاده در سفر متفاوت است.

دارو را بر اساس نام ماده مؤثره، مقدار و وضعیت قانونی آن بررسی کنید. رایج‌بودن یک دارو در ایران یا داشتن نسخه، به‌تنهایی تمام شرایط ورود به ارمنستان را مشخص نمی‌کند.

داروهای معمول برای مصرف شخصی

در مقررات منتشرشده ارمنستان، برای داروی همراه مسافر با هدف درمان یا مصرف شخصی، ورود بدون گواهی واردات تا ۱۰ نوع دارو، از هر نوع سه بسته مصرف‌کننده پیش‌بینی شده است؛ مقدار بیشتر باید با مدارک پزشک و نیاز دوره درمان توجیه شود.

منظور از بسته مصرف‌کننده، بسته عرضه‌شده برای فروش داروست. این قاعده را با مقررات ارسال دارو از طریق پست یا شرکت حمل یکسان ندانید و به داروهای تحت‌کنترل تعمیم ندهید.

بهتر است دارو را در بسته اصلی همراه با نسخه یا نامه پزشک حمل کنید. در نامه، نام دارو، مقدار مصرف و تعداد موردنیاز مشخص باشد. درباره داروی یخچالی نیز شرایط نگهداری و حمل تجهیزات مربوط را پیشاپیش هماهنگ کنید.

داروهای حاوی مواد مخدر یا روان‌گردان

این داروها تابع مقررات جداگانه‌اند. راهنمای رسمی گمرک برای ورود آن‌ها، ثبت دارو در ارمنستان، مدارک پزشکی شامل نام و مقدار، و اظهار گمرکی را مطرح می‌کند. برای مدارک خارجی نیز شرایط ترجمه رسمی به ارمنی و تأیید آن اهمیت دارد.

بنابراین نسخه فارسی یا ترجمه انگلیسی را خودکار کافی ندانید. پیش از سفر، وضعیت ماده مؤثره و شکل موردقبول مدارک را از مرجع رسمی ارمنستان تأیید کنید.

برای این گروه، توصیه کلی «چند بسته برای مصرف شخصی مشکلی ندارد» قابل‌اتکا نیست.

طبق اطلاعات رسمی فرودگاه، اگر مجموع پول نقد و چک مسافرتی در یک‌بار ورود یا خروج از قلمرو گمرکی اتحادیه اقتصادی اوراسیا بیش از معادل ۱۰ هزار دلار آمریکا باشد، اظهار گمرکی لازم است. این قاعده برای مسیر مستقیم ایران و ارمنستان کاربرد دارد.

ارزهای مختلف با هم محاسبه می‌شوند؛ فقط تعداد اسکناس دلار ملاک نیست. مبنا، ارزش معادل طبق نرخ مربوط در زمان اظهار است.

آیا بیش از ۱۰ هزار دلار ممنوع است؟

این عدد آستانه اظهار است، نه یک ممنوعیت مطلق. در مبالغ بیش از معادل ۱۰۰ هزار دلار، ارائه مدارک منشأ وجوه نیز مطرح می‌شود. بعضی ابزارهای پولی غیر از چک مسافرتی، مستقل از مبلغ مشمول اظهارند.

این مقررات را جایگزین محدودیت خروج ارز از ایران یا قوانین کشور بعدی ندانید. در سفر رفت‌وبرگشت، باید الزامات هر دو کشور رعایت شود.

آیا اظهار پول یعنی پرداخت مالیات؟

اظهار و پرداخت عوارض دو موضوع متفاوت‌اند. اطلاعات رسمی فرودگاه، انتقال پول و ابزارهای پولی را بدون عوارض و مالیات گمرکی معرفی می‌کند؛ بااین‌حال، مسئولیت اظهار و ارائه مدارک در موارد لازم باقی است.

نسخه اظهارنامه و رسیدهای مرتبط را نگه دارید تا در صورت نیاز قابل‌ارائه باشند.

در ورود هوایی از کشوری خارج از اتحادیه اقتصادی اوراسیا، سقف عمومی معافیت کالای شخصی، با رعایت استثناها، ۱۰ هزار یورو ارزش و ۵۰ کیلوگرم وزن برای هر نفر است. هر دو شرط اهمیت دارند و برای گروه‌هایی مانند الکل و دخانیات، قواعد اختصاصی وجود دارد.

تشخیص مصرف شخصی با گمرک است. نوع کالا، تعداد و دفعات سفر در این تشخیص مؤثرند؛ تعداد زیادی کالای مشابه صرفاً با عنوان «هدیه» لزوماً شخصی محسوب نمی‌شود.

وسایل شخصیِ استفاده‌شده و ضروری سفر، طبق راهنمای گمرک شرایط جداگانه‌ای دارند. برای تجهیزات گران‌قیمت یا غیرمعمول، پیش از عبور درباره نحوه ثبت و شناسایی آن‌ها سؤال کنید.

مسیر سبز و قرمز چه تفاوتی دارند؟

مسیر سبز برای زمانی است که کالای مشمول اظهار ندارید. عبور از آن، به معنی اعلام همین موضوع است؛ نه معافیت از بازرسی.

اگر کالای مشمول اظهار دارید یا درباره وضعیت آن مطمئن نیستید، مسیر قرمز را انتخاب کنید و از مأمور گمرک راهنمایی بگیرید.

دخانیات و نوشیدنی الکلی

در راهنمای فرودگاه، برای مسافران بزرگسالِ واجد شرایط، سقف‌هایی مانند ۲۰۰ نخ سیگار یا ۵۰ سیگار برگ یا ۲۵۰ گرم تنباکو آمده است؛ این سهمیه‌ها را نباید با هم جمع کرد.

برای نوشیدنی الکلی، سقف معافیت عمومی سه لیتر است و مقدار بیشتر تا سقف مجاز، اظهار و عوارض جداگانه دارد.

این حدود فقط به ورود به ارمنستان مربوط‌اند؛ مجازبودن کالا در ارمنستان یا فروش آن در دیوتی‌فری، اجازه ورود به ایران یا کشور بعدی ایجاد نمی‌کند. مقررات ایرلاین نیز جداگانه اعمال می‌شود.

برای مواد غذایی نمی‌توان یک حکم یکسان داد. گوشت، لبنیات، گیاه، بذر و محصولات تازه ممکن است مشمول کنترل دامپزشکی یا قرنطینه گیاهی باشند. نوع محصول، مقدار، بسته‌بندی و محدودیت‌های جاری اهمیت دارد.

برای خوراکی خاص، پیش از خرید وضعیت همان محصول را بررسی کنید. گذاشتن آن در چمدان تحویلی فقط مسئله حمل را تغییر می‌دهد و محدودیت ورود را برطرف نمی‌کند.

در خرید سوغات ارمنستان، رسید را نگه دارید؛ به‌خصوص برای کالای گران‌قیمت یا وسیله‌ای که ممکن است قدمت فرهنگی داشته باشد. آثار تاریخی را با یادگاری معمول یکسان ندانید؛ خروج برخی اقلام فرهنگی نیازمند تشریفات جداگانه است.

آیا خرید دیوتی‌فری از همه محدودیت‌ها معاف است؟

خیر. «دیوتی‌فری» به شیوه فروش مربوط است و محدودیت کشور مقصد یا سهمیه بار را حذف نمی‌کند.

برای مایعات خریداری‌شده در بخش مجاز، بسته پلمب و رسید را حفظ کنید. اگر پرواز اتصالی دارید، مقررات کنترل امنیتی فرودگاه بعدی را نیز بررسی کنید؛ پذیرش خرید در مرحله اول، تضمین عبور از تمام مراحل بعدی نیست.

پیش از خرید از مراکز خرید ایروان، وزن و فضای باقی‌مانده چمدان را هم حساب کنید تا هزینه خرید با اضافه‌بار غیرمنتظره همراه نشود.

برای کودک، علاوه بر مدارک سفر، سهمیه بار و شرایط حمل کالسکه را از ایرلاین بگیرید. محل تحویل و دریافت کالسکه ممکن است متفاوت باشد؛ پیش از سپردن آن سؤال کنید.

برای حیوان خانگی، دو موضوع مستقل وجود دارد: پذیرش ایرلاین و شرایط ورود دامپزشکی ارمنستان. نوع حیوان، قفس، وزن و مدارک باید قبل از صدور نهایی برنامه سفر هماهنگ شود. داشتن مدارک دامپزشکی، تضمین پذیرش حیوان در کابین نیست.

برای ویلچر برقی، تجهیزات پزشکی و وسایل دارای باتری خاص نیز مشخصات دستگاه و باتری را پیشاپیش اعلام کنید. اگر کمک حرکتی نیاز دارید، درخواست را هنگام رزرو ثبت کنید.

پس از ورود، تابلوهای کنترل گذرنامه، تحویل بار و گمرک را دنبال کنید. پیش از ترک سالن بار، شماره برچسب و وضعیت چمدان را بررسی کنید.

برای پرواز خروجی، حضور حدود سه ساعت پیش از پرواز بین‌المللی، پیشنهاد برنامه‌ریزی مناسبی است؛ اما مهلت رسمی پذیرش و تحویل بار را ایرلاین تعیین می‌کند. زمان بسته‌شدن گیت با زمان پرواز یکسان نیست و داشتن کارت پرواز هم اجازه دیررسیدن نمی‌دهد.

اگر بار یا کالای نیازمند بررسی دارید، زمان بیشتری کنار بگذارید. برنامه انتقال از هتل را با وضعیت ترافیک و هوا هماهنگ کنید.

اگر چمدان نرسید یا آسیب دید چه کنیم؟

پیش از ترک محدوده تحویل بار، به نماینده ایرلاین یا مسئول رسیدگی به بار مراجعه و گزارش ثبت کنید. رسید بار، کارت پرواز، عکس چمدان و مشخصات تماس را آماده داشته باشید و شماره پیگیری بگیرید.

وسیله جامانده در ترمینال با چمدان تحویلیِ نرسیده، مسیر پیگیری یکسانی ندارد. محل آخرین مشاهده وسیله را دقیق توضیح دهید تا به بخش درست ارجاع داده شوید.

برای اطلاعات رسمی فرودگاه، شماره بین‌المللی مرکز اطلاعات زوارتنوتس ‎+374 10 493111 در وب‌سایت فرودگاه درج شده است.

• سهمیه وزن، ابعاد و تعداد بار را از بلیت بررسی کنید.

• گذرنامه، مدارک ورود و نشانی اقامت را در دسترس بگذارید.

• مایعات معمول کابین را در ظرف‌های حداکثر ۱۰۰ میلی‌لیتری آماده کنید.

• پاوربانک و باتری یدکی را از چمدان تحویلی خارج کنید.

• داروی خاص و مدارک آن را پیش از سفر تعیین‌تکلیف کنید.

• مجموع ارزهای نقدی و نیاز به اظهار را بررسی کنید.

• برای کالای مشکوک به نیاز به اظهار، از گمرک راهنمایی بگیرید.

• قوانین برگشت به ایران را جدا از مقررات ارمنستان بررسی کنید.

برای برآورد اضافه‌بار، انتقال فرودگاهی و سایر مخارج، مقاله هزینه سفر به ارمنستان را هم در نظر بگیرید.

بار مجاز پرواز ایروان چند کیلوگرم است؟

به ایرلاین و نوع بلیت بستگی دارد. سهمیه درج‌شده در رزرو خودتان ملاک است؛ عدد ۵۰ کیلوگرم گمرکی، بار رایگان پرواز نیست.

آیا پاوربانک را می‌توان داخل چمدان گذاشت؟

در چمدان تحویلی خیر. پاوربانک باید در بار دستی و مطابق محدودیت ظرفیت، تعداد و مقررات ایرلاین حمل شود.

آیا عطر بیشتر از ۱۰۰ میلی‌لیتر وارد کابین می‌شود؟

برای عبور معمول از کنترل امنیتی، ظرف باید حداکثر ۱۰۰ میلی‌لیتر باشد. خرید پلمب‌شده دیوتی‌فری شرایط جداگانه دارد و در پرواز اتصالی نیازمند بررسی است.

آیا تمام داروها با نسخه پزشک مجازند؟

خیر. داروهای تحت‌کنترل ممکن است به اظهار، شرایط ثبت دارو و مدارک با ترجمه و تأیید مشخص نیاز داشته باشند.

چقدر پول نقد نیاز به اظهار دارد؟

در مسیر ورود یا خروج از قلمرو گمرکی مربوط، مجموع پول نقد و چک مسافرتی بیش از معادل ۱۰ هزار دلار آمریکا مشمول اظهار است. مقررات خروج از ایران نیز باید جداگانه رعایت شود.

اگر درباره انتخاب مسیر گمرک شک داشته باشیم چه کنیم؟

طبق راهنمای رسمی گمرک، مسیر قرمز را انتخاب کنید و درباره نیاز به اظهار سؤال بپرسید.

آیا خرید دیوتی‌فری را می‌توان بدون محدودیت به ایران آورد؟

خیر. محل خرید، قوانین ورود کشور مقصد، محدودیت نوع کالا و سهمیه بار را تغییر نمی‌دهد.

چند ساعت قبل از پرواز در فرودگاه باشیم؟

برای برنامه‌ریزی، حدود سه ساعت پیش از پرواز بین‌المللی مناسب است؛ مهلت قطعی پذیرش و بسته‌شدن گیت را از ایرلاین بگیرید.

هنگام رزرو تور ارمنستان از کارشناسان ساسان پرواز بخواهید سهمیه بار و خدمات بلیت را روشن کنند. برای داروی تحت‌کنترل، کالای خاص یا پول مشمول اظهار، تأیید مرجع رسمی مربوط را نیز پیش از سفر بگیرید.